PROGRAM EDUKACYJNY DO WYSTAW CZASOWYCH

We are sorry but the following text is not available in the English language
 

Wydarzenia towarzyszące wystawie czasowej: Nowoczesność i tradycja. Park-pomnik w Żelazowej Woli

 

WYDARZENIA DLA DZIECI I MŁODZIEŻY

Mała Akademia Chopinowska. Przyroda w sztuce. Sztuka w przyrodzie

3-10 lat

wrzesień 2017 –  styczeń 2018 

niedziele, godz. 11.00–12.30

Zajęcia muzyczno-plastyczne skupione wokół fortepianu i sztuk wizualnych wprowadzą najmłodszych w świat muzykowania oraz pozwolą poznać różne techniki ekspresji. Wybrane drzewa i rośliny z parku w Żelazowej Woli, jak dąb szypułkowy, bluszcz pospolity czy świerk pospolity, staną się natchnieniem do indywidualnych poszukiwań i odkrywania własnych talentów podczas warsztatów poświęconych m.in. zagadnieniom interpretacji, repetycji, rekonstrukcji, symboliki czy kolorystyki w sztuce.

  • 17.09 Zapatrzeni w drzewa. O budulcu instrumentów i niedoskonałości w sztuce
  • 1.10 Cztery pory roku i zmienność w dziełach sztuki. Od ronda w muzyce do mody w ubiorze
  • 15.10 Zaczarowany ogród. Muzyka impresjonistów i rola przeciwieństwa w sztukach plastycznych
  • 29.10 Zakazany owoc? Wariacje i rekonstrukcje
  • 12.11 Wijący się bluszcz. Sploty, ornamentacje i rywalizacje w sztuce
  • 26.11 Dąb – król wśród drzew. Czym jest tworzenie symboliczne?
  • 10.12 Wabieni zapachem świerku. Kształt, faktura i zmysły w sztuce
  • 7.01 Kolorystyka w naturze i sztuce

 

Klub przyrodnika

3-10 lat

wrzesień – listopad 2017

niedziele, godz. 12.30–13.15

Kwiaty zdobiące ogrody nawet jesienią i rośliny, które nie nabrały jesiennych kolorów, zwane zimozielonymi, to wątki kolejnej odsłony zajęć. Poznamy najstarsze drzewa w parku, które pamiętają jeszcze XIX wiek. Nauczymy się je rozpoznawać, przyjrzymy się ich korze, a także – odkryjemy szyszki na drzewach liściastych!

  • 17.09 W poszukiwaniu jesiennych kwiatów
  • 1.10 Kolce czy ciernie, czyli jak rośliny się bronią
  • 15.10 Czy kora może być gładka? Drzewa rodem z XIX wieku
  • 29.10 Czy tylko drzewa iglaste mają szyszki?
  • 12.11 Miękkie igły? Zielono mi!

 

Lekcje muzealne*

Dla szkół powszechnych i muzycznych

wtorek–piątek, godz. 10.00, 11.00, 13.00

 

Przedszkole, klasy 1–3 szkoły podstawowej, szkoła muzyczna I stopnia

Płynie, wije się rzeczka

Wsłuchując się w śpiew ptaków i szum rzeki Utraty przepływającej przez park w Żelazowej Woli oraz zapoznając się z eksperymentami kompozytorów współczesnych, zastanowimy się, w jaki sposób zjawiska występujące w przyrodzie inspirują powstanie dzieła muzycznego. Poznamy kantatę Nad Utratą Zygmunta Noskowskiego do słów Andrzeja Niemojewskiego, a także wyrażone prostymi pojęciami podstawowe założenia filozoficzne Heraklita z Efezu dotyczące zmienności świata, których najlepszym obrazem jest rzeka.

Realizowane wymagania ogólne i szczegółowe podstawy programowej wychowania przedszkolnego dla przedszkoli, oddziałów przedszkolnych w szkołach podstawowych oraz innych form wychowania przedszkolnego pkt. IV 1, 7, 8, 9, 18 oraz podstawy programowej kształcenia ogólnego dla szkoły podstawowej I etap edukacji przedmiotu edukacja polonistyczna  1.1, 1.2, 1.3, 1.5, 2.2, 2.3, 2.4, 2.7, 2.8, przedmiotu edukacja muzyczna 1.1, 1.2, 1.3, 1.4, 1.5, 1.6, 1.7, przedmiotu edukacja przyrodnicza 1.1, 1.2, 1.3, 1.4, 3.1, 3.2, 3.3, 3.4.

 

Czy ptaki śpiewają w C-dur?

Park w Żelazowej Woli, zgodnie z założeniem jego projektanta Franciszka Krzywdy-Polkowskiego, to między innymi miejsce rekreacji i wyciszenia – np. w towarzystwie śpiewających ptaków. Ptasie trele na przestrzeni dziejów inspirowały wielu polskich kompozytorów, m.in. Stanisława Moniuszkę, Witolda Lutosławskiego i Karola Szymanowskiego, którzy nawiązywali do nich w swojej twórczości. W trakcie lekcji zastanowimy się, czy Fryderyk Chopin również ulegał wpływom dźwięków natury, oraz poznamy utwór fortepianowy Oliviera Messiaena z cyklu Katalog ptaków. Ponadto wspólnie wykonamy piosenkę, z której dowiemy się, czy ptaki lubią muzykę.

Realizowane wymagania ogólne i szczegółowe podstawy programowej wychowania przedszkolnego dla przedszkoli, oddziałów przedszkolnych w szkołach podstawowych oraz innych form wychowania przedszkolnego pkt. IV 1, 7, 8, 9, 18 oraz podstawy programowej kształcenia ogólnego dla szkoły podstawowej I etap edukacji przedmiotu edukacja polonistyczna  1.1, 1.2, 1.3, 1.5, 2.2, 2.3, 2.4, 2.7, 2.8, przedmiotu edukacja muzyczna 1.1, 1.2, 1.3, 1.4, 1.5, 1.6, 1.7, przedmiotu edukacja przyrodnicza 1.1, 1.2, 1.3, 1.4, 3.1, 3.2, 3.3, 3.4.

 

Klasy 4–6 szkoły podstawowej, szkoła muzyczna I stopnia

O komponowaniu krajobrazu

W nawiązaniu do koncepcji parku w Żelazowej Woli Franciszka Krzywdy-Polkowskiego dowiemy się, dlaczego ogród może być dziełem sztuki. Autor projektu był architektem, estetą wyczulonym na detal, kształty, faktury i kolory. Obejrzymy jego prace na wystawie oraz zapoznamy się z zawodem architekta krajobrazu. Jak pracował projektant i jaki stawiał sobie cel? W części praktycznej zajęć stworzymy własną mapę parku bądź weźmiemy udział w improwizacji ruchowej zainspirowanej przyrodą.

Realizowane wymagania ogólne i szczegółowe podstawy programowej kształcenia ogólnego dla szkoły podstawowej II etap edukacji przedmiotu edukacji przedmiotu plastyka I 1, 2,.6, II 1, 2, 3, 4, 7, III 1 ,2, 4, 6, 7, przedmiotu przyroda: *wymagania szczegółowe II 2, 4, 5, 6, VII 1, 2, 3, 4, 5, 6, 8, 9, przedmiotu geografia * wymagania ogólne II 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9. przedmiotu muzyka: I 3.1, 3.3.

 

Róża w sztuce

Róża Chopin, gatunek rosnący w parku w Żelazowej Woli, stanie się wprowadzeniem do tematyki związanej z występowaniem tego kwiatu w muzyce i literaturze. Do improwizacji ruchowej zainspirują nas m.in. Mały Książę Antoine’a de Saint-Exupéry’ego i Samotne kwiaty z cyklu Sceny leśne op. 82 Roberta Schumanna oraz Ostatnia róża lata H.W. Ernsta. Jak w muzyce możemy ukazać daną roślinę? Jak przedstawić ją w ruchu? Na zakończenie nauczymy się śpiewać Piosenkę o złotym listku z muzyką Witolda Lutosławskiego do tekstu Jadwigi Korczakowskiej.

Realizowane wymagania ogólne i szczegółowe podstawy programowej kształcenia ogólnego dla szkoły podstawowej II etap edukacji przedmiotu język polski *wymagania ogólne: I 1, 2, 3, 5, 6 * wymagania szczegółowe: I 1.1, 1.2, 1.3, 1.7, 1.12, 1.14, 1.18, 2.3, 2.8, III 1.1, przedmiotu muzyka: I 1.1 (a, b), 1.3, 1.5, 3. 1, 3.3, 4.1, 4.4,  II 4.1.

 

Klasy 7–8 szkoły podstawowej, gimnazjum, liceum, szkoła muzyczna II stopnia

Styl narodowy i tendencje modernistyczne

Pionierski projekt parku autorstwa Franciszka Krzywdy-Polkowskiego jest przykładem modernistycznych tendencji w architekturze krajobrazu lat 30. XX wieku, przejawiających się m.in. w geometryzacji i rytmizacji przestrzeni. Centralnym punktem parku jest przebudowana w stylu dworu polskiego dawna oficyna dworska, w której urodził się Chopin. Poznając jej historię i otoczenie, omówimy cechy stylu narodowego oraz modernistycznego, a także wypełnimy karty zadań dla utrwalenia nowych wiadomości.

Realizowane wymagania ogólne i szczegółowe podstawy programowej kształcenia ogólnego dla szkoły podstawowej II etap edukacji przedmiotu język polski: *wymagania ogólne I 1, 3, przedmiotu historia: *wymagania ogólne: I 5, II 2, 3, 4, 5, przedmiotu plastyka I 1, 2, 3, 4, 5, 6, III 5, 6.

Realizowane wymagania ogólne i szczegółowe podstawy programowej kształcenia ogólnego dla gimnazjum i szkół ponadgimnazjalnych IV etap edukacji przedmiotu wiedza o kulturze: 1.1, 1.2, 1.3, 1.6, 2.2, 3.3, 3.5, 3.6, 3.7, przedmiotu historia sztuki: 1.3, 1.6, 1.7, 1.10, 1.12, 2.1, 2.2, 2.3, 2.4, 3.1.

 

Przyroda w muzyce i literaturze

Poznając wspólnie historię powstania parku w Żelazowej Woli, przybliżymy różnorodne przedstawienia przyrody w muzyce i poezji. Dowiemy się, jaki był cel podróży Fryderyka Chopina na Majorkę i opowiemy o okolicznościach powstania Preludium Des-dur op. 28 nr 15. Przeanalizujemy Sceny leśne op. 82 Roberta Schumanna, wybrane fragmenty powieści Nad Niemnem Elizy Orzeszkowej oraz tekst Andrzeja Niemojewskiego do kantaty Nad Utratą Zygmunta Noskowskiego. Utwory zainspirują nas do dyskusji na temat ciągłości tradycji.

Realizowane wymagania ogólne i szczegółowe podstawy programowej kształcenia ogólnego dla szkoły podstawowej II etap edukacji przedmiotu język polski: *wymagania ogólne I 1, 3 *wymagania szczegółowe: I 1.1, 1.7, 1.10, 1.11, 2.3, III 2.3, 2.4, przedmiotu historia: wymagania ogólne: I 5, II 2, 3, 4, 5, przedmiotu muzyka: I 4.1 (a), 4.3, 4.4 (d), II 4.1.

Realizowane wymagania ogólne i szczegółowe podstawy programowej kształcenia ogólnego dla gimnazjum i szkół ponadgimnazjalnych IV etap edukacji przedmiotu język polski: *zakres podstawowy I 1.1, 1.3, II 1.1, 1.2, 2.2, 2.4, 3.1, 3.2, 3.4, 4.1, 4.2, III 1.4, * zakres rozszerzony: I 3.2, II 2.1, 3.4, przedmiotu historia sztuki: 1.1, 1.7, 1.12, historia muzyki: 1.3 (b), 1.7 (a, b), 1.8 (c), 1.9 (d), 2. 1 (a, b, c), 2.3, 2.4 3.2.  

 

Lekcje przyrodnicze*

Dla szkół powszechnych

14.09, 21.09, 28.09, godz. 10.00, 11.00, 13.00

 

Przedszkole, klasy 1–3 szkoły podstawowej

Poznajemy przyrodę wszystkimi zmysłami

Jesień to czas obfitujący w kolory i zapachy liści, owoców oraz nasion. W czasie zajęć będziemy zgłębiać tajniki bioróżnorodności parku za pomocą różnych zmysłów. Udoskonalimy umiejętności obserwacji przyrodniczej oraz wspólnie nazwiemy otaczające nas drzewa i krzewy.

Realizowane wymagania ogólne i szczegółowe podstawy programowej wychowania przedszkolnego dla przedszkoli, oddziałów przedszkolnych w szkołach podstawowych oraz innych form wychowania przedszkolnego pkt. IV 1, 2, 18 oraz podstawy programowej kształcenia ogólnego dla szkoły podstawowej I etap edukacji przedmiotu edukacja przyrodnicza: 1.1, 1.3.

 

Klasy 4–6 szkoły podstawowej

Od kasztanowca do wierzby. Fascynujący świat drzew

Park w Żelazowej Woli jest miejscem, w którym można zaobserwować wiele gatunków drzew. Mają one ciekawą historię, którą uczestnicy poznają w czasie zajęć. Uczniowie na podstawie informacji zawartych w kartach pracy będą poszukiwać w parku wybranych drzew, a następnie dokumentować ich cechy, takie jak sylwetka, kształt liści, kora czy nasiona.

Realizowane wymagania ogólne i szczegółowe podstawy programowej kształcenia ogólnego dla szkoły podstawowej II etap edukacji przedmiotu przyroda *wymagania ogólne: 1.1, 1.2, 1.5, 3.2, 3.5, * wymagania szczegółowe: I 3, 6.

 

Gimnazjum/klasy 7–8 szkoły podstawowej/liceum

Bogactwo świata roślin

Istotą zajęć będzie pokazanie zasady, według której konstruuje się klucze do oznaczania organizmów, czyli obecność lub brak określonej cechy. Zajęcia terenowe w parku pozwolą zmierzyć się uczniom z zadaniami praktycznymi, wykorzystać gotowe schematy do rozpoznawania gatunków oraz samodzielnie stworzyć prosty klucz do identyfikowania kilku charakterystycznych dla parku drzew.

Realizowane wymagania ogólne i szczegółowe podstawy programowej kształcenia ogólnego dla szkoły podstawowej II etap edukacji przedmiotu przyroda *wymagania ogólne: 1.1, 1.2, 1.5, 3.2, 3.5, * wymagania szczegółowe: I 3, 6.

Realizowane wymagania ogólne i szczegółowe podstawy programowej kształcenia ogólnego dla gimnazjum i szkół ponadgimnazjalnych IV etap edukacji przedmiotu biologia *zakres rozszerzony , * wymagania szczegółowe IV 6.

* lekcje muzealne i lekcje przyrodnicze realizują wymagania podstawy programowej

 

WYDARZENIA DLA DOROSŁYCH

 

Oprowadzania

Park w Żelazowej Woli – powstała w okresie międzywojennym kompozycja architektoniczno-parkowa otaczająca Dom Urodzenia Fryderyka Chopina – jest dziełem unikatowym. Wystawa opowiada o historii jego powstawania, a także przybliża założenia projektowe prof. Franciszka Krzywdy-Polkowskiego, takie jak geometryzacja i rytmizacja przestrzeni oraz łączenie nowoczesnej architektury parkowej ze swobodnie rozplanowaną roślinnością. Park stanowi najwyższej próby przykład modernistycznych tendencji w projektowaniu ogrodów w Polsce.

wtorki i środy o godz. 12.00, 14.00

czwartki i piątki o godz. 12.15, 14.15

soboty i niedziele o godz. 11.00

Oprowadzania kuratorskie:

  • 15.10.2017, godz. 13.30
  • 6.12.2017, godz. 13.00
  • 7.03.2018, godz. 14.30

 

Spacer przyrodniczy

wrzesień – listopad 2017

niedziele, godz. 12.30–13.15

 

Jak postrzegano przyrodę i co o niej wiedziano w czasach Chopina?

17.09

Jeszcze na początku XIX wieku, tuż przed narodzinami Chopina, wśród uczonych panował pogląd, że wszystkie gatunki na Ziemi są niezmienne od czasu jej stworzenia. Wkrótce potem Karol Darwin wyruszył w rejs m.in. do Ameryki Południowej oraz Australii i zrewolucjonizował świat swoją teorią ewolucji. Pierwsze wydanie jego dzieła –O powstawaniu gatunków ukazało się 10 lat po śmierci Chopina. Co zatem kompozytor mógł wiedzieć o przyrodzie?

Dendrochronologia – historia zapisana w pniach drzew

1.10

Dendrochronologia to dział nauki i metoda datowania wielu zjawisk przyrodniczych opierająca się na analizie przyrostów rocznych drewna. Słoje drzew są jak szyfr zawierający wiele informacji, pozwalają odtworzyć część zdarzeń z życia drzewa oraz odpowiedzieć na pytanie, kiedy i w jakich warunkach rosło. Na zajęciach postaramy się prześledzić historię jednego drzewa i zinterpretować jego przyrosty.

 

Dlaczego liście zmieniają kolory?

15.10

W czasie warsztatów postaramy się odpowiedzieć na pytanie, w jaki sposób liście zmieniają kolory jesienią. Zastanowimy się, dlaczego są zielone, a obecność chlorofilu jest warunkiem życia na Ziemi i po co liście przebarwiają się na czerwono.

 

Uroki próchniejącego drewna, czyli co żyje w wierzbie nad stawem

29.10

Przechodząc obok starych drzew, często nie zdajemy sobie sprawy z wielkiego bogactwa i intensywności życia, jakie się w nim toczy. W czasie zajęć opiszemy różnorodność biologiczną mikroekosystemu, jakim jest próchnowisko. Grzyby, porosty, glony, mchy, stawonogi, ptaki, ssaki, a nawet inne drzewa na drzewie to nic niezwykłego. Uzasadnimy rolę, jaką ochrona tych miejsc odgrywa dla zachowania różnorodności biologicznej w krajobrazie zdominowanym przez człowieka.

 

Co robią drzewa zimą?

12.11

Jak drzewa przygotowują się do zimy? Każdy z nas wie, jakie strategie mają zwierzęta na przetrwanie tego trudnego czasu: uciekają w cieplejsze miejsca (jak niektóre ptaki), robią zapasy (jak wiewiórki), zasypiają (jak borsuki) albo stale szukają pożywienia (jak dziki). W czasie spaceru postaramy się odpowiedzieć na pytania, jak radzą siebie w tym czasie drzewa, a jak rośliny zielne, oraz co drzewa mają wspólnego z trzaskającym mrozem.

 

W roli głównej: Architekt krajobrazu

Spacer po parku

 

Przenikanie się elementów sztuki w parku

13.09.2017, godz. 14.30

Czy potrafimy wyobrazić sobie piękny ogród lub park stworzony wyłącznie z roślin, a pozbawiony innych elementów? Przestrzeń ogrodowa składa się z rozmaitych przedmiotów i obiektów pełniących w niej funkcje zarówno dekoracyjne, jak i użytkowe. Elementy te można zaliczyć do reprezentujących różne dziedziny sztuki: architekturę, rzeźbę i muzykę. Spotkaniu z głównym architektem ds. parku w Żelazowej Woli, Anną Tarnawską, będzie towarzyszył komentarz dotyczący utworów muzycznych słyszanych podczas spaceru.

 

O projektowaniu ogrodów

18.10.2017, godz. 14.30

Jak kreowano park w Żelazowej Woli w okresie jego powstawania? Zajmiemy się sposobami kształtowania przestrzeni ogrodowej według założeń prof. Franciszka Krzywdy-Polkowskiego oraz współczesnymi metodami projektowania w architekturze krajobrazu. Na przestrzeni niemal wieku zmieniły się trendy i techniki tworzenia parków i ogrodów. Czy z korzyścią dla efektów estetycznych? Architekt krajobrazu Anna Tarnawska opowie o metodach unikania powszechnych błędów w tej dziedzinie.

 

Komponowanie słuchania codzienności. Spacer dźwiękowy po parku

warsztaty

19.09.2017

Czy wszystkich dźwięków powinniśmy słuchać jak muzyki? Gdy wnikniemy głębiej w otaczający nas pejzaż dźwiękowy (soundscape), okazuje się, że jest on precyzyjnie skomponowany, a złożonością i swoistym pięknem nie ustępuje najznakomitszym symfoniom. Podczas warsztatów prowadzonych przez muzykologa specjalizującego się w ekologii dźwięku, Krzysztofa Marciniaka, otworzymy się na świat dźwięków. Dzięki ćwiczeniom słuchowym i spacerowi dźwiękowemu oczyścimy nasze uszy z szumu i nauczymy się w nowy sposób postrzegać świat otaczających nas brzmień.

  • gr. I: godz. 13.00–14.00
  • gr. II: godz. 14.30–15.30
  • dyskusja: godz. 15.30–16.30   

 

Krajobraz zwierciadłem epoki. O historii architektury krajobrazu przed Konferencją Naukową na temat parku w Żelazowej Woli

wykłady

Od starożytności do baroku

23.11.2017, godz. 14.30

Spotkanie z drem Wojciechem Podstolskim rozpoczniemy od poznania impulsów dla stworzenia pierwszych ogrodów w cywilizacji agrarnej nad Nilem oraz wiszących ogrodów w Babilonie, które stanowią świadectwo wizjonerskiej architektury i śmiałej inżynierii czasów starożytnych. Przyjrzymy się także średniowiecznym projektom o charakterze wyraźnie użytkowym oraz poznamy pełne wyrafinowania renesansowe powroty do kultury antycznej. Zakończymy barokiem i pełnymi splendoru królewskimi oraz arystokratycznymi rezydencjami, będącymi wyrazem władzy absolutnej nie tylko nad poddanymi, al. także nad siłami natury.

 

Od ogrodów krajobrazowych XVIII wieku do współczesnych kwietnych prerii

22.02.2018, godz. 14.30

Historia popularnych w czasach Chopina ogrodów krajobrazowych sięga XVIII wieku. Są one przykładem zerwania z tradycją geometrycznych założeń. Podobnie jak czasy wiktoriańskie, którym towarzyszył rozwój inżynierii i ogrodnictwa, śmiałe w konstrukcji szklarnie kryją okazy flory z niemal wszystkich zakątków świata. XIX wiek to okres dynamicznego rozwoju parków publicznych i systemów zieleni miejskiej. W drugiej jego połowie na gruncie idei Arts and Craft wyrosła krytyka kosztownych i coraz bardziej oddalających się od prostego piękna natury ogrodów wiktoriańskich.

Bogactwo nurtów i idei artystycznych XX wieku można zawrzeć pomiędzy modernistycznymi koncepcjami miast-ogrodów, abstrakcyjnymi kompozycjami z roślin tropikalnych a kolejnym powrotem do natury reprezentowanym przez kwiatowe prerie, czym prowadzący wykład dr Wojciech Podstolski zwieńczy prelekcję.

 

Dom Urodzenia Fryderyka Chopina i Park w Żelazowej Woli

Oddział Muzeum Fryderyka Chopina w Narodowym Instytucie Fryderyka Chopina

Żelazowa Wola 15, 96-503 Sochaczew

 

Rezerwacje:
Dom Urodzenia Fryderyka Chopina i Park w Żelazowej Woli
Żelazowa Wola 15, 96-503 Sochaczew
e-mail: zelazowawola.rezerwacje@nifc.pl
tel.: (+48 46) 863 33 00; (+48 46) 861 11 98 (w godzinach 9.00-16.00)

Lekcje muzealne i przyrodnicze
czas trwania lekcji: 60 min
maksymalna liczba uczestników: 25 osób
koszt:  100zł przy zakupie pojedynczej lekcji, 80 zł za 1 lekcję przy
zakupie pakietu 4 lekcji

Mała Akademia Chopinowska i Klub Przyrodnika
koszt: 15 zł pojedyncze zajęcia, 45 zł karnet na 4 zajęcia